Geschiedenis van het Huis van de Baljuw
In 1779 liet Joannes Van Belle, baljuw van Gullegem, dit huis bouwen op de hoek van de Bankstraat en de Schuttershoflaan. Sindsdien was het een kruidenierswinkel, een herberg, een slachterij en beenhouwerij, en een bistro.
Gregory Thuylie dook de archieven in en bracht die geschiedenis samen in een artikel voor de Heemkundige Kring De Meiboom Gullegem.
Woord vooraf
In de zoektocht naar een geschikte locatie viel ons oog op het beschermde 18de-eeuwse huis op de hoek van de Bankstraat en de Schuttershoflaan. Een verwaarloosd en volledig te renoveren pand, waar wij veel potentieel in zagen, en waarvan we overtuigd waren dat we het terug tot leven konden brengen. Meer nog, we wilden het pand restaureren naar zijn historisch authentieke toestand, voor zover dat mogelijk was, en daarbij zoveel mogelijk gebruikmaken van ecologische materialen.
Voor het opmaken van het beheersplan, nodig bij onroerend erfgoed, doken we de geschiedenis van het pand in. Die interesse groeide gaandeweg uit tot een ware passie. Ik dook in tal van archieven en historische bronnen, en dat onderzoek leidde tot een aantal verrassende ontdekkingen. Het gebouw dat bij de huidige generaties vooral bekendstaat als ‘Beenhouwerij Laperre’ en later als ‘Bistro Mike’, bleek oorspronkelijk het ‘Huis van de Baljuw’ te zijn. In de loop van zijn geschiedenis deed het onder meer dienst als kruidenierswinkel, slagerij en slachterij, en herberg.
Nog opmerkelijker was de vaststelling dat het door Onroerend Erfgoed Vlaanderen beschermde monument, omschreven als een getuige van de pre-industriële textielnijverheid, bij nader onderzoek geen aantoonbare band met deze nijverheid bleek te hebben.
Op vraag van de vzw Heemkundige Kring De Meiboom Gullegem bracht ik de resultaten en conclusies van dit onderzoek samen in een artikel. Dat verhaal delen we graag met iedereen. Veel leesplezier!
Gregory Thuylie
In het kort
1779: baljuw Joannes Van Belle bouwt het huis, vlak bij de herberg Gouden Bank, toen de lokale rechtbank.
Rond 1800: het huis wordt een kruidenierswinkel.
Rond 1850: het pand wordt grondig gerenoveerd en uitgebreid. De herberg ‘Huis van Commerce’ opent, later komen er een slachterij en een beenhouwerij bij.
Oktober 1918: tijdens de bevrijdingsslag treft een Britse obus het dak. De sporen zijn nog altijd zichtbaar.
1920 tot 1997: beenhouwerij Laperre.
2000: het pand wordt Bistro Mike.
2005: het huis wordt beschermd als monument.
2022: Huvina Consult koopt het pand en restaureert het als Huis van de Baljuw.
Met dank aan de Heemkundige Kring Gullegem (Jaak Debusseré, Hendrik Ghesquiere, Lieven Verweirder en Bart Seynaeve), het Rijksarchief Kortrijk (Pieter Dereu), de vrijwilligers van het Rijksarchief Brugge (Martin Lievens), het Gemeentearchief Wevelgem (Dominique Verhaeghe) en Carl Vanackere.